ხვანჭკარის მიკროზონა

რიონის ხეობის ოცი კილომეტრი

ხვანჭკარა ბრენდი კი არა, რუკაზე შემოხაზული მიწის ნაკვეთია. მიკროზონა ამბროლაურის მუნიციპალიტეტშია: ლეჩხუმის ქედის სამხრეთი ფერდობები რიონის მარჯვენა ნაპირზე და რაჭის ქედის ჩრდილოეთი ფერდობი მარცხენაზე, ხეობის გასწვრივ დაახლოებით ოცი კილომეტრის ზოლად. მასში დაახლოებით ოცდაათი სოფელი შედის: თავად ხვანჭკარა, ცესი, სადმელი, თოლა, ჭრებალო, ბუგეული, კვაცხუთი, კრიხი, ჯვარისა, გორი, აბანოეთი და სხვები, ასევე ლეჩხუმის მუნიციპალიტეტის სამხრეთ-აღმოსავლეთი ნაწილი და ცაგერის ალპანა და ორბელი.

ვენახები 450-დან 750 მეტრამდე სიმაღლეზეა. ხეობა კლდეებით არის შემოზღუდული, ფერდობები რიონისკენაა მიმართული, ნიადაგები კი ჰუმუსურ-კარბონატული, ქვიანი, კირქვიანი: დღისით სითბოს კარგად იღებს, ღამით ისევე სწრაფად აბრუნებს. აქტიურ ტემპერატურათა ჯამი 3350-3750 გრადუსია, ნალექი წელიწადში 1050-1100 მმ, მზე 1900-2000 საათს ანათებს. ყურძენს ოქტომბრის მეორე ნახევარში კრეფენ, როცა შაქრიანობა 24 პროცენტს აღწევს და ღამეები უკვე ცივია, ამიტომ მარანში დუღილი თავისით ჩერდება.

დასახელების წესები მკაცრია. მხოლოდ ალექსანდროული და მუჯურეთული, მიკროზონაში მოყვანილი; ჰექტარზე შვიდ ტონაზე მეტი ყურძენი არა და ტონაზე 650 ლიტრზე მეტი ღვინო არა; გადამუშავება მხოლოდ ადგილზე, ჩამოსხმა კი ზონის გარეთაც შეიძლება. მზა ღვინოში ლიტრზე 30-45 გრამი შაქარია, სპირტი არანაკლებ 11 პროცენტისა, მჟავიანობა არანაკლებ 5-ისა. გაყიდვაში ღვინო მოსავლის მომდევნო წლის პირველ იანვრამდე არ გადის.

ზონას სახელი ღვინის შემდეგ დაერქვა. 1875 წლის ნარკვევი კავკასიურ მეღვინეობაზე რაჭის საუკეთესო ადგილებად თოლას, ხვანჭკარას, ბუგეულსა და ცესს ასახელებს; XIX საუკუნის სამოცდაათიანი წლებიდან თავადების კიპიანების ღვინოს ქუთაისისა და ბათუმის გავლით რუსეთსა და საზღვარგარეთ ზიდავენ. პირველი მედალი მას 1900 წლის ბათუმის სასოფლო-სამეურნეო გამოფენაზე ერგო, გრან-პრი კი 1907 წელს ბელგიის საერთაშორისო გამოფენაზე. 1930 წლიდან «კიპიანურ» ღვინოს ხვანჭკარა ჰქვია, ქართულ ადგილწარმოშობის დასახელებათა რეესტრში კი ის პირველი ნომრით დგას.