2008 წლის აგვისტოს ომი

ხუთდღიანი რუსეთ-საქართველოს ომი, რის შემდეგაც რუსეთმა აღიარა აფხაზეთისა და ცხინვალის რეგიონის დამოუკიდებლობა.

2008

2008 წლის ზაფხული ცხინვალის რეგიონში მზარდი დაბომბვებითა და ინციდენტებით გავიდა. 8 აგვისტოს ღამეს ქართულმა ჯარებმა ცხინვალის შტურმი დაიწყო; იმავე დღეს რუსეთმა რეგიონში ჯარი შეიყვანა და საქართველოს ტერიტორიაზე, მათ შორის გორზე, საჰაერო დარტყმები განახორციელა. მეორე ფრონტი აფხაზეთის მხრიდან, კოდორის ხეობაში გაიხსნა. 10 აგვისტოსთვის რუსულმა ჯარებმა რეგიონის დიდი ნაწილი დაიკავეს და მის ფარგლებს გარეთაც გავიდნენ. ბრძოლები ხუთ დღეს გაგრძელდა.

12 აგვისტოს, ევროკავშირის თავმჯდომარე ქვეყნის პრეზიდენტის ნიკოლა სარკოზის შუამავლობით, შეთანხმდა ექვსპუნქტიანი გეგმა: ძალის გამოუყენებლობა, საომარი მოქმედებების შეწყვეტა, ჰუმანიტარული დახმარების დაშვება, ჯარების ძველ პოზიციებზე გაყვანა და საერთაშორისო სადამკვირვებლო მექანიზმი.

2008 წლის 26 აგვისტოს რუსეთმა აღიარა აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთის დამოუკიდებლობა; საქართველომ მასთან დიპლომატიური ურთიერთობა გაწყვიტა. ოფიციალური ქართული მონაცემებით დაიღუპა 228 მშვიდობიანი მოქალაქე, 170 სამხედრო და 14 პოლიციელი; დაახლოებით 135 ათასი ადამიანი იძულებით გადაადგილდა, ცხინვალის რეგიონში ქართული სოფლების ნაწილი განადგურდა.

ევროკავშირის მიერ შექმნილმა ჰაიდი ტალიავინის ხელმძღვანელობით მოქმედმა დამოუკიდებელმა მისიამ ანგარიში 2009 წლის 30 სექტემბერს გამოაქვეყნა. დასკვნა: ფართომასშტაბიანი საომარი მოქმედებები ცხინვალის ქართული დაბომბვით დაიწყო, თუმცა ეს იყო დაძაბულობისა და პროვოკაციების ხანგრძლივი პერიოდის კულმინაცია, ხოლო რუსეთის მოქმედებები რეგიონის ფარგლებს გარეთ მისიამ მართლზომიერი თავდაცვის საზღვრებს გარეთ მიიჩნია. საქართველო და მსოფლიოს სახელმწიფოთა უმრავლესობა აფხაზეთსა და ცხინვალის რეგიონს ოკუპირებულ ტერიტორიებად მიიჩნევს; გამყოფი ხაზი შიდა ქართლზე გადის და წლების განმავლობაში სიღრმისკენ იწევს.